FitInspector

Wysokość siodełka: wzór, kąt w kolanie i długość korby

Aktualizacja · Autorzy Stas Bashylov, Ihor Twin

Wysokość siodełka to najważniejsza pojedyncza wartość w bike fittingu. Gdy siodełko jest za wysoko, kolano w dolnym położeniu korby się przeprostowuje; gdy jest za nisko, pozostaje mocno zgięte. W małych badaniach laboratoryjnych znacznie niżej ustawione siodełko zwiększało obciążenie stawu rzepkowo-udowego, a w niektórych testach nieznacznie obniżało moc lub wydajność, natomiast małe zmiany niewiele zmieniały. Dobra wiadomość: sprawdzony wzór daje większości kolarzy dobry punkt wyjścia z dokładnością do kilku milimetrów, a potrzebujesz do tego tylko miarki.

Ten poradnik pokazuje obliczenia krok po kroku, ważne korekty (dyscyplina i długość korby), sposób pomiaru wyniku na rowerze i kontrolę przez kąt w kolanie. Jeśli potrzebujesz tylko liczby, darmowy kalkulator bike fittingu policzy ją za ciebie.

Wzór na wysokość siodełka (metoda LeMonda)

Najpopularniejszy wzór wyjściowy mnoży twój przekrok (w kalkulatorze: długość kroku) przez 0,883. Spopularyzowali go Greg LeMond i jego trener Cyrille Guimard i do dziś jest domyślny w większości kalkulatorów:

wysokość siodełka (mm) = przekrok (mm) × 0,883
Mierzona od środka suportu wzdłuż rury podsiodłowej do górnej powierzchni siodełka.

Przykład: przekrok 820 mm daje 820 × 0,883 ≈ 724 mm. Przy przekroku 790 mm wychodzi ≈ 698 mm.

Wzór jest tak dobry, jak przekrok, który do niego wstawisz. Zmierz go tak, jak robią to kolarze: boso, z mocnym naciskiem w górę, od podłogi do krocza, a nie na podstawie długości nogawki spodni. Metodę z książką przy ścianie opisuje poradnik jak zmierzyć przekrok.

Korekty dla dyscypliny i długości korby

Korekta dla dyscypliny

W różnych rodzajach jazdy oddajesz trochę wydajności pedałowania w zamian za kontrolę albo komfort. FitInspector dodaje do wyniku ze wzoru 0,883 takie niewielkie korekty:

Korekty wysokości siodełka w kalkulatorze FitInspector
DyscyplinaKorektaDlaczego
Szosa0 mmPozycja referencyjna
Gravel−2 mmNieco ostrożniej na nierównych nawierzchniach
Turystyka−5 mmKomfort podczas długich dni w siodle
MTB XC−5 mmSwoboda ruchu nad rowerem w technicznym terenie
Przełaj−6 mmSzybkie zeskoki i wskoki na rower
Jazda na czas / triathlon+8 mmPochylona do przodu pozycja aero zmienia efektywną długość nogi

Korekta długości korby

Noga jest najbardziej wyprostowana, gdy pedał jest na dole, więc liczy się mniej więcej wysokość siodełka plus długość korby. Obliczenia FitInspector zakładają korbę 170 mm. Jeśli twoja jest inna, kalkulator koryguje siodełko 1:1. To jego metoda obliczeń, a nie uniwersalna reguła:

korekta (mm) = 170 − twoja długość korby (mm)
Korba 165 mm podnosi siodełko o 5 mm, korba 175 mm obniża je o 5 mm.

Długość korby jest zwykle wybita po wewnętrznej stronie ramienia korby, obok gwintu pedału. Więcej w poradniku długość korby a wysokość siodełka.

Jak zmierzyć wysokość siodełka na rowerze

  1. Postaw rower na równym podłożu albo na trenażerze, z dokręconą obejmą sztycy.
  2. Znajdź środek suportu, czyli oś, wokół której obracają się korby.
  3. Przyłóż miarkę do środka osi i poprowadź ją wzdłuż linii rury podsiodłowej do górnej powierzchni siodełka, w miejscu, w którym faktycznie siedzisz (mniej więcej na środku siodełka, nie na czubku).
  4. Porównaj wynik z obliczoną wartością. Jeśli trzeba coś zmienić, przesuwaj siodełko o 3–5 mm, zaznacz położenie sztycy taśmą i przejedź kilka razy, zanim zmienisz coś dalej.

Sprawdź wynik kątem w kolanie

Wzór nie widzi twojego ciała. Typową kontrolą jest kąt w kolanie w dolnym położeniu korby (korba na godzinie 6). Stosuje się dwa opublikowane zakresy, każdy powiązany ze sposobem pomiaru:

  • Statycznie, siedząc nieruchomo z pedałem na dole: około 25–35° zgięcia kolana, jak powszechnie cytuje się za Holmes et al. (1994).
  • Dynamicznie, nagrywając podczas pedałowania: około 30–40° zgięcia kolana (Ferrer-Roca et al., 2012).

Mniejsze zgięcie niż w zakresie zwykle oznacza, że siodełko jest za wysoko, a większe – że za nisko. Pełne wyjaśnienie znajdziesz w poradniku kąt w kolanie w bike fittingu. Możesz też zrobić zdjęcie lub nagrać wideo z boku i pozwolić, by sprawdzenie pozycji na rowerze zmierzyło kąt za ciebie.

Inne metody ustawiania wysokości siodełka

109% przekroku. Starsza metoda ustawia odległość od osi pedału (pedał na dole) do górnej powierzchni siodełka na 109% przekroku, na podstawie pracy Hamley i Thomasa (1967). Ferrer-Roca et al. (2012) wykazali, że same procenty przekroku nie wprowadzały dobrze wytrenowanych kolarzy w dynamiczny zakres 30–40° zgięcia kolana. Dlatego warto sprawdzić kąt w kolanie niezależnie od tego, od jakiego wzoru zaczynasz.

Metoda pięty. Pedałuj do tyłu z piętą na pedale. Siodełko jest mniej więcej dobrze ustawione, gdy noga na dole jest akurat wyprostowana, a biodra się nie kołyszą. To szybkie i nie wymaga narzędzi, ale grubość podeszwy i ułożenie stopy sprawiają, że metoda jest mało dokładna.

Co dalej

Wpisz wzrost, przekrok i dyscyplinę w kalkulatorze bike fittingu, a dostaniesz wysokość siodełka razem z szerokością kierownicy i sugestią rozmiaru ramy. Potem sprawdź wynik na rowerze dzięki funkcji sprawdź pozycję na rowerze. Prowadzisz sklep rowerowy? FitInspector możesz też dodać do swojego sklepu internetowego.

Najczęściej zadawane pytania

Jak obliczyć wysokość siodełka?
Pomnóż przekrok (boso, od podłogi do krocza) przez 0,883. Wynik to odległość od środka suportu wzdłuż rury podsiodłowej do górnej powierzchni siodełka. Skoryguj go o dyscyplinę i długość korby, a potem sprawdź kąt w kolanie w dolnym położeniu korby.
Skąd mam wiedzieć, że siodełko jest za wysoko?
Typowym objawem są palce stóp skierowane w dół, żeby sięgnąć dolnego położenia pedału. Widoczne kołysanie bioder bike fitterzy często traktują jako wskazówkę, ale nie zostało to sprawdzone w badaniach, a niewielki ruch miednicy na boki jest normalny. W dolnym położeniu korby kolano jest wtedy zgięte mniej niż w zalecanym zakresie (około 25–35° statycznie lub 30–40° podczas pedałowania). Miejsce bólu kolana nie mówi, czy siodełko jest za wysoko, czy za nisko; przy uporczywym lub narastającym bólu idź do wykwalifikowanego specjalisty ochrony zdrowia.
Czy długość korby zmienia wysokość siodełka?
Według metody FitInspector tak. Wyprost nogi zależy od wysokości siodełka plus długości korby, więc krótsza korba oznacza nieco wyższe siodełko, a dłuższa – niższe, milimetr za milimetr względem 170 mm. Sprawdź wynik na rowerze kątem w kolanie.

Źródła

  • LeMond G, Gordis K. Greg LeMond’s Complete Book of Bicycling. New York: Putnam; 1987.
  • Hamley EJ, Thomas V. Physiological and postural factors in the calibration of the bicycle ergometer. J Physiol. 1967;191:55P–56P.
  • Holmes JC, Pruitt AL, Whalen NJ. Lower extremity overuse in bicycling. Clin Sports Med. 1994;13(1):187–205. (Zakres dla kolana w wersji cytowanej w późniejszej literaturze.)
  • Ferrer-Roca V, Roig A, Galilea P, García-López J. Influence of saddle height on lower limb kinematics in well-trained cyclists: static vs. dynamic evaluation in bike fitting. J Strength Cond Res. 2012;26(11):3025–3029. Link